Розиқов Бахтиёр Ҳошимович, Ҷӯраев Муминҷон Анварович, Юсупов Фирдавс Сидиқович, Абдураҳмонов Сарафроз Аслонбекович.
Аннотатсия:
Дар минтақаҳои кӯҳистони Тоҷикистон дастрасӣ ба энергияи марказонидашуда маҳдуд аст, ки боиси истифодаи васеъи оташдонҳои анъанавӣ мегардад - оддӣ ва арзон, вале камсамар ва барои муҳити зист зараровар. Истифодаи онҳо боиси истеъмоли аз ҳад зиѐди сӯзишворӣ, вайроншавии ҷангалҳо, ифлосшавии ҳавои дохили бино ва таъсири манфӣ ба саломатии аҳолии деҳот, махсусан занон ва кӯдакон мегардад. Ин мушкилоти пайдошуда ҷустуҷӯи роҳҳои ҳалли аз ҷиҳати экологӣ тоза ва аз ҷиҳати энергия самаранокро барои беҳтар кардани сатҳи зиндагӣ ва ҳифзи муҳити зист тақозо мекунад. Таҳия ва татбиқи оташдони металлии аз ҷиҳати энергия самаранок, ки бар асоси роҳҳои ҳалли нави тарроҳӣ асос ѐфтааст, метавонад истеъмоли сӯзишвориро кам кунад, партовҳои зарароварро кам кунад, самаранокии энергияро беҳтар созад ва барои хонаводаҳои деҳот шароити бароҳат фароҳам оварад. Оташдонҳои муосир дар корхонаи Тоҷикгидроагрегат истеҳсол карда шуданд ва озмоиши амалии онҳо дар шароити воқеӣ дар мактабҳо ва ҷамоатҳои ноҳияи Варзоб гузаронида шуд. Оташдони муосири таҳияшуда нисбат ба оташдонҳои анъанавӣ аз ҷиҳати кам кардани истеъмоли сӯзишворӣ бартариҳои назаррас нишон дод. Истифодаи оташдони аз ҷиҳати энергия самаранок истеъмоли сӯзишворӣ ва партовҳои зарароварро коҳиш медиҳад. Маълумоти таҷрибавӣ самаранокии роҳҳои ҳалли тарроҳиро тасдиқ карданд, ки ба мо имкон медиҳад, ки истифодаи онҳоро дар деҳот тавсия диҳем. Танӯри муосиршудаи таҳияшуда нисбат ба танӯри анъанавӣ бартариҳои назаррасро аз ҷиҳати кам кардани истеъмоли сӯзишворӣ нишон дод. Истифодаи танӯри каммасрафи энергия истеъмоли сӯзишворӣ ва партовҳои зарароварро коҳиш медиҳад. Маълумоти таҷрибавӣ самаранокии роҳҳои ҳалли тарроҳиро тасдиқ карданд ва онро барои истифода дар деҳот мувофиқ гардонданд.
Калидвожаҳо: бухории каммасрафи энергия, хонаводаҳои деҳот, бехатарии экологӣ, сарфаи сӯзишворӣ, навсозии технологияи бухориҳо, рушди устувор, тандурустии ҷамъиятӣ, коҳиш додани ифлосшавии ҳаво, гурӯҳҳои осебпазир